Der Polytechnikumstudent Castorp und Aufgabe der Kultur

Studia Z Historii Filozofii 4 (3):79-89 (2013)

Abstract
Tomasz Mann umieścił w Czarodziejskiej górze zdanie, które ma swoją historię. Wspomniał, że jego bohater Hans Castorp spędził cztery semestry jako student budowy okrętów na gdańskiej Politechnice. Zafascynowany tym zdaniem – i co nie bez znaczenia – urodzony w Gdańsku pisarz Paweł Huelle napisał powieść o gdańskim epizodzie bohatera Tomasza Manna, której nadał tytuł Castorp. Artykuł wskazuje na najistotniejsze motywy obu tych powieści w perspektywie pytania o ideę kultury. Jak wiadomo jedną z najważniejszych inspiracji w twórczości Manna jest filozofia Artura Schopenhauera. Jego metafizykę woli, grę sił płodzenia i unicestwiania, uznaje Mann za projekt bardzo atrakcyjny artystycznie. Jednak projekt, który w ostatecznym rezultacie musi przynieść roztopienie jednostki w bezforemnym świecie metafizycznej woli, jest w ocenie Manna wrogi życiu i stanowi zagrożenie dla form kultury. Castorp, bohater literacki wydany na działanie ciemnych i ślepych sił woli, jest przykładem człowieka, który przyjmuje ten fakt do wiadomości, ale staje po stronie życia. Podejmuje próbę okiełznania tych sił i nadania im cywilizowanej i bardziej przyjaznej człowiekowi formy. Jest to próba walki o wartość życia, która w interpretacji Manna posiada charakter etyczny. W świetle filozofii Heinricha Rickerta bohater literacki Castorp to człowiek, który dąży do ulepszenia własnej natury i widzi w tym zadanie, które spełnia się w obszarze kultury. Swoje postępowanie i działanie chce podporządkować normom i trwałym wartościom, przyjmując tę postawę za nadrzędny imperatyw etyczny. Dąży do wypracowania pozaczasowych wartości jako przeciwwagi dla metafizycznego bytu woli. W szerszym kontekście obrazuje to proces, w którym transcendentny byt zostaje zastąpiony przez „transcendentną powinność”.
Keywords Thomas Mann  culture  Artur Schopenhauer  ethics  kultura  metaphysics of will  Tomasz Mann  Arthur Schopenhauer  etyka  metafizyka woli
Categories No categories specified
(categorize this paper)
Options
Edit this record
Mark as duplicate
Export citation
Find it on Scholar
Request removal from index
Translate to english
Revision history

Download options

Our Archive


Upload a copy of this paper     Check publisher's policy     Papers currently archived: 46,223
External links

Setup an account with your affiliations in order to access resources via your University's proxy server
Configure custom proxy (use this if your affiliation does not provide a proxy)
Through your library

References found in this work BETA

No references found.

Add more references

Citations of this work BETA

No citations found.

Add more citations

Similar books and articles

Hansa Castorpa sen o wielkości natury.Dariusz Pakalski - 2013 - Studia Z Historii Filozofii 4 (1):107-120.
De vrijheid van de wil, Over Schopenhauer.Arthur Schopenhauer, Thomas Mann & Hans Driessen - 1991 - Tijdschrift Voor Filosofie 53 (3):566-567.
Schopenhauer.Thomas Mann - 1938 - Bermann-Fischer.
Etyka filozoficzna jako hermeneutyka moralności.Tomasz Siwiec - 2014 - Studia Z Historii Filozofii 4 (4):177-192.
Der Schopenhauer-Leser Thomas Mann.Hans Wysling - 1983 - Schopenhauer Jahrbuch:61-79.

Analytics

Added to PP index
2017-03-21

Total views
7 ( #932,912 of 2,285,775 )

Recent downloads (6 months)
2 ( #573,699 of 2,285,775 )

How can I increase my downloads?

Downloads

My notes

Sign in to use this feature